Zwitserland hoort niet bij de EU en heeft de Zwitserse Frank als betaalmiddel. In de EU hebben we te maken met een zwakker wordende euro en de oorzaken kan ik je niet geven. Maar het zal ongetwijfeld te maken hebben met landen zoals Griekenland , Italie, Spanje die regelmatig te hulp moesten worden geschoten. De EU heeft een enorm burocratisch systeem opgebouwd in Brussel en dat heeft de bedrijvigheid geen goed gedaan. Daarbovenop hebben we in de EU te maken met gigantische uitgaven voor migratie, de oorlog in Ukraine, milieu en defensie.
Zwitserland heeft een hele sterke economie met een groot overschot op de lopende rekening. Sinds 2000 bedroeg het Zwitserse overschot op de lopende rekening in 20 van de 23 jaar minstens 5% van het bruto binnenlands product. Zwitsers zijn traditioneel goed met geld! Zo halen ze de rijken der aarde graag binnen, evenals grote bedrijven – aangetrokken door vrijstelling van of zeer lage belastingen. Die bedrijven trekken arbeiders aan (neem als voorbeeld Farma – Roche, Novartis, MSD) , Google. Hun werknemers hebben woningen nodig en besteden hun geld in Zwitserland. Dan hanteert Zwitserland ook nog een strikt asielbeleid met een focus op snelle procedures en terugkeer, waarbij asielzoekers (met N- of F-status) lagere sociale voorzieningen ontvangen en soms moeten meebetalen aan opvang. Aanvragen moeten in persoon bij een Zwitsers asielcentrum of grens worden ingediend. Het land maakt gebruik van het Dublin-akkoord en streeft naar een beperkte instroom.
Een paar details (en verschillen met Nederland):
Zwitserland is rijk door een combinatie van politieke stabiliteit, neutraliteit, een focus op hoogwaardige industrie (farmacie, microtechniek, horloges) en financiële diensten (banken), lage belastingen voor bedrijven en vermogenden, een goed opgeleide beroepsbevolking, en een sterke exportgerichte economie met een reputatie voor kwaliteit en betrouwbaarheid. The Swiss economy is gebaseerd op kennis en innovatie, niet op natuurlijke grondstoffen.
Ik ben in 2016 naar Zwitserland verhuisd. Toen was 1 CHF ongeveer €0.9, en bij het schrijven van deze tekst (Januari 2026) €1.084 en dat is een stijging van ongeveer 20%!
Concreet betekent dit dat je pensioen opbouw op zich niet al heel erg goed is maar je maakt ook nog eens fors winst op de wisselkoers met de Euro.
Niet dat dat laatste veel uit zal maken want mocht je ooit remigreren (terugkeren naar NL) dan staat de fiscus klaar met een forse rekening op je vermogen, en mag je- in tegenstelling tot in Zwitserland- ook belasting gaan betalen over koerswinsten op beleggingen. In Zwitserland is koerswinst op aandelen belegging belastingvrij.
De banken , althans mijn ervaring, zijn erg efficient. Dat was 10 jaar geleden wat minder (je had nog zoiets als acceptgiro) maar inmiddels is het vergelijkbaar met Nederland. Betalen met QR code, kontaktloos in elke winkel, met je telefoon, creditcard of een betaal App ‘TWINT’ (vergelijkbaar met betaalverzoek of tikkie maar dan uitgebreider) .
Je mag en kan hier overal met kontant betalen. Geen vragen. En er zijn tal van pinautomaten.
Het enige verschil dat ik nu nog merk is de snelheid waarmee een overboeking wordt verwerkt. Niet, zoals in Nederland direct van IBAN naar IBAN maar er kan een dag tussen zitten.
Ik kan alleen spreken over Migros… Je krijgt bij het openen van de rekening 2 credit cards: 1 Mastercard en 1 American Express. Met de Mastercard kun je ook overal betalen en je spaart zelfs tegoed op. De transacties op je credit cards kun je volgen in een App ‘Swisscard’ en rond de 20e van de maand (of iets eerder) wordt het maandelijkse bedrag dat je hebt besteed van je rekening afgehouden.
Mocht je een verdachte transactie zien of een transactie is niet terecht omdat je je aankoop niet hebt ontvangen- even bellen en het is geregeld. Je geld wordt terug gestort binnen een paar dagen in afwachting van een eventueel onderzoek. Het kan zijn dat je kaart wordt geblokkeerd maar ook dan geen zorgen. Je krijgt binnen een week (?) een nieuwe kaart met een ander nummer- maar met behoud van je pincode.
Afschriften kun je op papier krijgen, dat zal je 1 CHF per afschrift kosten – maar ik vind dat zelf niet nodig. Mijn Migros App werkt super. De Migros bank rekent GEEN kosten voor de rekening (in Nederland wordt €16 per maand of meer gevraagd, afhankelijk van je aantal overboekingen.
Pinnen kan je tot een bedrag van 1000 CHF per dag bij een Migros pinautomaat als je klant bent bij Migros bank. Bij een andere bank dan Migros is dat bedrag 500 CHF, en bovendien betaal je 2 CHF voor elke opname.
Schrik niet als je na enige tijd een brief krijgt met de mededeling dat ‘rood staan’ niet meer is toegestaan hoewel je dat wellicht al 40 jaren gewend bent. Of dat je een zeer schofterige brief krijgt dat je, omdat je de EU hebt verlaten, niet meer welkom bent als klant. Ze zullen je niet weigeren als klant maar de vriendelijkheid is eraf. Ik heb dit meegemaakt als klant van de RABO.
Het is raadzaam een International account te hebben zoals ‘Wise’ en wel om de volgende redenen:
De rente is in Zwitserland veel lager dan in de EU. Dat geldt niet alleen voor de spaarrente, maar ook voor de hypotheekrente. Een spaarrekening vinden die je weinig beperkingen oplegt maar toch meer dan 1.5% rente oplevert, is een hele kunst. Aan de andere kant mag het je geen enkele moeite kosten een hypotheek te vinden met een rente onder de 2.5%.
In Zwitserland praat met over ‘pillar’ en dat heeft 3 ‘niveaus’ , hoe je het ook noemen wil.
Is je AOW zoals wij dat kennen in Nederland. Je betaalt (via loon of uitkering) een percentage van dat loon voor je uitkering als je de pensioen leeftijd hebt bereikt. De maximale ‘AOW’ in Zwitserland bedroeg per 1 januari 2025, 2.520 CHF voor alleenstaanden en 3.780 CHF voor een getrouwd stel.
Betekent je pensioen opbouw middels je salaris . Het percentage is per werkgever verschillend . Het kan zijn dat je als werknemer 10% van je salaris betaalt en je werkgever eveneens maar ook dat je werkgever meer betaalt dan 10%.
Dit betekent dat je als werknemer extra geld van je salaris kan betalen in een reserve. Dat reserve wordt uitgekeerd op je pensioen leeftijd in Zwitserland. Omdat je inkomen op dat moment van pensioen lager zal zijn dan wanneer je een baan hebt betaal je belasting bij uitkering op pensioenleeftijd , welke natuurlijk veel lager zal zijn op dat moment. Voor de ondernemers die dit lezen: Je kan het vergelijken met een lijfrente in je BV
In Zwitserland betaal je als werknemer doorgaans ongeveer 10% tot 15% van je bruto maandsalaris aan wettelijke sociale premies, zoals voor ouderdoms- en nabestaandenpensioen (AHV/IV), werkloosheid (ALV) en pensioensparen (BVG). Deze bijdragen worden direct op je loon ingehouden.
De totale bijdrage voor sociale zekerheid is circa 10,6% van het brutosalaris, vaak 50/50 verdeeld tussen werkgever en werknemer (werknemer betaalt dus ca. 5,3%).
Hiernaast komt een werkgeversverzekering (BVG), die kan oplopen tot ongeveer 7% of meer, afhankelijk van je leeftijd. Afhankelijk van je arbeidsovereenkomst kan je wergever een bijdrage betalen (tot wellicht een evengroot bedrag als je zelf betaalt).
De verplichte basiszorgverzekering (KVG) zit niet in de sociale premies en betaal je zelf. De premie hiervoor ligt gemiddeld rond de 382 CHF per maand, maar varieert (250 - 450 CHF).
In Zwitserland heb je de keuze of je het opgebouwde pensioen per maand wil laten uitkeren tot je sterft of het bedrag ineens. De keuze is aan jou. Het bedrag dat je bruto krijgt uitgekeerd is onderhevig aan belasting. Natuurlijk. Maar de belasting heffing is echt heel laag. Zo heb ik 5.9 % betaald over het total bedrag- en ook hier: De hoogte is afhankelijk van het kanton waar je woont.
Stel je woont in Zwitserland, je hebt een BV in Nederland met een lening uit je BV of een schuld in Rekening Courant die je (gedeeltelijk) wil aflossen. Je kan dit doen door middel van een dividend betaling aan de fiscus en later betaling inkomstenbelasting aan de fiscus. Hiermee los je met een relatief laag bedrag een schuld af. Fictief keer je het schulbedrag uit aan jezelf en betaal je daarover belasting. Alleen keer je het niet uit maar het bedrag op je belans wordt verminderd met het af te lossen bedrag. Nemen we als voorbeeld een aflossing van €100.000.
Je hebt dan dus aan de Nederlandse fiscus je vennootschapsbelasting betaald en later ook de inkomstenbelasting.
Er is een belastingverdrag tussen Nederland en Zwitserland waardoor je geen dubbele belasting zou moeten betalen.
Maar wat kan er in de praktijk gebeuren en wat moet je doen?